Τμημα Γεωγραφικων Επιστημων

Καθηγητης Γιωργος Σέκκες

Β' Γυμνάσιου - διδασκαλίες

Ιανουάριος 2010

 

Εβδομάδα 1: 7/01/2010 μέχρι 17/01/2010

 

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ.

 

Παραγωγικοί Τομείς.

 

ΓΕΩΡΓΙΑ:

Γεωργία  είναι η συγκομιδή προϊόντων δηλαδή η καλλιέργεια φυτών, λαχανικών και λουλουδιών. Είναι επίσης και η εκτροφή των ζώων είτε για την προσωπική επιβίωση του παραγωγού ή για εμπορική χρήση - πώληση και ανταλλαγή.
Η γεωργία είναι η πιο σημαντική από τις βασικές οικονομικές δραστηριότητες. Επειδή είναι η αρχή της πρωτογενής δραστηριότητας. Είναι η πιο διαδεδομένη δραστηριότητα του κύκλου του προϊόντος σε όλες τις περιοχές του κόσμου, όταν φυσικά το επιτρέπουν οι συνθήκες του περιβάλλοντος.Μεγάλη πλειοψηφία του εργατικού δυναμικού στον κόσμο ασχολείται με τη γεωργία. Οι άνθρωποι είναι πιο κοντά στους πόρους έτσι που να έχουν τις δυνατότητες για την ανάπτυξη του περιβάλλοντος.

 

Η γεωργία είναι ένας κλάδος, είναι μια ανθρωπινή δραστηριότητα και λειτουργεί όπως τις άλλες βιομηχανίες.

Είναι ένα σύστημα που : παίρνει πόρους- τους επεξεργάζεται – εκροές / υλοποίηση.
Παίρνει: Φυσικό Περιβάλλον.
Επεξεργασία: Σχέδια και τις μεθόδους καλλιέργειας.
Υλοποίηση: Τα προϊόντα του συστήματος. Η έξοδος πρέπει να είναι μεγαλύτερη σε αξία από την είσοδο, ούτως ώστε το κέρδος να μπορεί να γίνει.

Υποδιαιρείται σε Φυσικό και στο Ανθρώπινο περιβάλλον.

 

         Το Φυσικό περιβάλλον

         Δαπάνες

         Επεξεργασία

         Αποθήκευση

         Υλοποίηση / Εκροές

         Εισόδημα

Έδαφος

Φύτευση

Πατάτες / Γάλα

Υψόμετρο

Όργωμα

Δημητριακά

Κλίμα

Ψεκασμός

Λαχανικά

Αποστράγγισης σε περίπτωση πλημύρας

Συγκομιδή

Φρούτα

 

Διατροφή εμπορεύματος

Ελαιόλαδο

 

         Το Ανθρώπινο Περιβάλλον

         Δαπάνες

         Επεξεργασία

         Αποθήκευση

         Υλοποίηση / Εκροές

         Εισόδημα

Εργατικό δυναμικό

Άρμεγμα

Αυγά

Μηχανήματα και καύσιμα

Εμβάπτιση

Βόδια / Χοίρους / πρόβατα

Χημικά / λίπασμα

Αποθήκευση

Μαλλί

Ζωοτροφές

 

Πουλερικά

Κυβερνιση / αποσταση από την αγορα

 

Απόβλητα / κοπριά

 

Είδη Γεωργίας: δυο κατηγορίες

 

Η Γεωργία διακρίνεται :

Α. Στην Γεωργία αυτοσυντήρησης.

Β. Στην Γεωργία αγοράς – που υποδιαιρείται:

                                    i. Στην εκτατική.

                                    ii. Στην εντατική.

 

 

Είναι η κατηγορία που χαρακτηρίζει τις φτωχές χώρες που περιορίζονται σε προϊόντα που χρησιμοποιούνται από τον ίδιο τον γεωργό για να μπορέσει πρώτα συντηρήσει την οικογένεια του και αν μείνει περίσσευμα, τότε θα το πουλήσει στην αγορά.

Για παράδειγμα: Στην Ινδία, Κίνα όπου ακόμα πολλοί γεωργοί χρησιμοποιούν παραδοσιακούς τρόπους.

 

 

 

 

 

 

 

 

Η δεύτερη κατηγορία της Γεωργίας χαρακτηρίζει τις αναπτυγμένες χώρες όπου τα προϊόντα της προορίζονται στην αγορά για εμπόριο με άμεσο στόχο το κέρδος.

Η γεωργία αγοράς η εμπορίου διακρίνεται σε δυο κατηγορίες

Α. Εκτατική όπου υπάρχει μεγαλύτερη μηχανολογία και λιγότερο ανθρώπινο δυναμικό. Μεγάλες περιοχές εδάφους με λιγότερες / χαμηλότερες αποδόσεις. Δηλαδή το μάζεμα του σιταριού όπου χρειάζεται αρκετή δόση για την εκροή κάποιου μεγάλου ποσοστού γραμμάριων σε σιτάρι

B. Εντατική καλλιέργεια  διαθέτη μικρή περιοχή εδάφους με λιγότερα μηχανήματα αλλά περισσότερο εργατικό δυναμικό. Οπωσδήποτε οι εκροές είναι περισσότερες και πιο ακριβές. Πχ. Τα πόλντερ της Ολλανδίας.

                  

 

Α. Εκτατική καλλιέργεια: Γαλλία.

Η Γαλλία είναι η τρίτη σε έκταση χώρα της Ευρώπης.

Βρίσκεται στο βόρειο δυτικό ημισφαίριο του πλανήτη.

Για πολλούς αιώνες η Γαλλία έχει το συνώνυμο του πολιτισμού. Η Γάλλια έδειξε το δρόμο για την τέχνη, την λογοτεχνία, την μόδα και κοινωνικούς τρόπους. Η Γαλλική κουζίνα έχει αποίκηση όλες τις κουζίνες του κόσμου, το Παρίσι έγινε η πρωτεύουσα της Ευρώπης και το γεγονός ότι οι Γάλλοι / δες έχουν απόκτηση μια εξαιρετική φήμη για την ευγένεια τους και την φινέτσα τους.

         Επίσημη Ονομασία: Γαλλική Δημοκρατία.
Ιδρυτικό μέλος της ΕΟΚ, τώρα γνωστή σαν η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αρχηγός του κράτους: Πρόεδρος της Δημοκρατίας.
Επικεφαλής της κυβέρνησης: Πρωθυπουργός.
Νομοθέτης: Κοινοβούλιο.
Περιοχή: 211,207 sq mi - 547,026 τετραγωνικά χιλιόμετρα.
Υψηλότερο σημείο - Mont Blanc 15.781 πόδια ή 4.810 μέτρα.
Γλώσσα: Γαλλικά.
Κύριων θρησκευτικών Ομάδα: Ρωμαιοκαθολικός.
Νομισματική Μονάδα: Euro.

Η Γαλλία έχει ένα εξαγωνικό σχήμα και είναι η μεγαλύτερη χώρα της Δυτικής Ευρώπης. Βρίσκεται στο δυτικό άκρο της ευρωπαϊκής ηπείρου και συνορεύει με επτά γειτονικές χώρες: Βέλγιο, Λουξεμβούργο, προς τα βόρεια, τη Γερμανία και την Ελβετία προς τα ανατολικά, την Ιταλία για το νοτιο-ανατολικά και την Ισπανία και την Ανδόρα για τα νοτιοδυτικά. Σχεδόν όλα τα σύνορά της είναι φυσικά. Μόνο σύνορα, όπως είναι τεχνητή είναι αυτό με το Βέλγιο. Μέσα σε αυτά τα σύνορα βρίσκεται ένα εξαιρετικά εύφορη γη.

Στη βόρεια και δυτικά τμήματα της χώρας, η γη είναι επίπεδη ως επί το πλείστον. Αυτό περιλαμβάνει τις πεδινές περιοχές της λεκάνης του Παρισιού, η κοιλάδα του Λίγηρα και της λεκάνης της Ακουιτανιας.

Το κέντρο νότια κυριαρχείται από την περιοχή του λόφου που ονομάζεται Κεντρικά Όρη. Massif Central.

Στα ανατολικά είναι τα βουνά των Βοσγίων και των Γιούρα επίσης τα βουνά των Άλπεις.
Στα νοτιοδυτικά, τα Πυρηναία που αποτελούν ένα φυσικό σύνορα με την Ισπανία και την Ανδόρα.

Η γεωργία στη Γαλλία

         Η Γαλλία σήμερα κατέχει σε παγκόσμια κλίμακα μια πολύ καλή θέση στη γεωργία.

         Πρώτη Καλλιέργεια σχεδόν παντού, το σιτάρι. Ειδικότερα όμως στο λεκανοπέδιο του Παρισιού.

         Η δεύτερη σε σημασία καλλιέργεια είναι εκείνη του αμπελιού.

         Η περιοχή του Μπορντώ φημίζετε πολύ για την παράγωγη καλού κρασιού. Επίσης η περιοχή Καμπανιά στη βόρειο ανατολική Γάλλια, κοντά στο Λεκανοπέδιο του Παρισιού, επίσης φημίζετε για την ποιότητα της σαμπάνιας.

         Στην Γαλλία με εκτεταμένες πεδιάδες προσφέρεται η μονοκαλλιέργεια. Δηλαδή η καλλιέργεια ενός μονό είδους φυτού σε μεγάλες εκτάσεις όπως το σιτάρι και το αμπέλι.

         Μεγάλα μηχανικά μέσα χρησιμοποιούνται για την σπορά και συγκομιδή. Έτσι η χειρονακτική εργασία είναι περιορισμένη.

         Γι αυτό η γεωργική δραστηριότητα στην Γαλλία κατατάσσεται κυρίως στην εκτατική γεωργία.

         Κατά την δεκαετία το 60 εφαρμόστηκαν σχεδία αναδασμού στην Γαλλία. Δηλαδή ένωση μικρών αγροτεμαχίων και αναδιανομή στους κατόχους τους. Έτσι αυξήθηκε σημαντικά το μέγεθος των αγροτεμάχιων για μεγαλύτερη παράγωγη και περισσότερο κέρδος.

B. Εντατική καλλιέργεια: Ολλανδία

         Εντατική καλλιέργεια  διαθέτη μικρή περιοχή εδάφους με λιγότερα μηχανήματα αλλά περισσότερο εργατικό δυναμικό. Οπωσδήποτε οι εκροές είναι περισσότερες και πιο ακριβές.

         Πχ. Τα πόλντερ της Ολλανδίας.

 

Η Ολλανδία βρίσκεται στο βόρειο ημισφαίριο.

Μέση πυκνότητα πληθυσμού 382 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο km².

Πολύ πυκνοκατοικημένη Χώρα.

Το πρόβλημα της αστικής ανάπτυξης, η συμφόρηση της τροχαίας, έλλειψη γεωργικής γης , η ατμοσφαιρική ρύπανση και η πίεση του πληθυσμού υποχρέωσε τους Ολλανδούς να αποξηράνουν και να αξιοποιήσουν περιοχές καλυμμένες από τη θάλασσα σε έδαφος.

Η Ολλανδία αφιερώνει το 28% του εδάφους της στην καλλιέργεια φρούτων, λαχανικών, τουλίπες και  λουλούδια σε μικρά αγροτεμάχια.

Οι λόγοι είναι:

        50% της γης αποξηράνθηκαν και αξιοποιήθηκαν σε μια εύφορο έδαφος.

        Η Γη είναι επίπεδη με πολλές πηγές άρδευσης / ύδρευσης.

        Κάλο συγκοινωνιακό σύστημα για καλύτερη πρόσβαση στις αγορές.

        Η Ευρωπαϊκή Ένωση βοήθησε την Ολλανδική Γεωργία και προϊόντα τους να επεκταθούν σε άλλες αγορές της δυτικής Ευρώπης.

 

Το δυτικό τμήμα της Ολλανδίας αποτελεί την κατεξοχήν περιοχή εντατικής γεωργίας.

Κάθε κομμάτι γης χρησιμοποιείται με πολλή φροντίδα για την καλλιέργειαοπωροκηπευτικών, ανθέων και βολβών σε θερμοκήπια.

Για αυτό η περιοχή ονομάζεται “η πόλη γυαλί”.

Το κόστος της γης πολύ ψήλο και χρειάζονται πολλά κεφάλαια για την αξιοποίηση της.

Κάθε θερμοκήπιο είναι εξοπλισμένο με όλα τα απαραίτητα. Θέρμανση, συσκευές ρύθμισης της υγρασίας, αρδευτικά συστήματα, όργανα ελέγχου και κομπιούτερ.

Υπάρχουν όμως πολλές σοδειές το χρόνο.

Τα έσοδα είναι πολύ ψηλά και έχουν μεγάλη ζήτηση.

Οι καλλιέργειες ποικίλλουν. Άνθη την Άνοιξη, ντομάτες και αγγουράκια το καλοκαίρι, μαρούλια και κράμπα το Φθινόπωρο και το Χειμώνα.

Καλλιεργούνται δημητριακά, πατάτες και λινάρι.

Επίσης στο βόρειο τμήμα και στα ανατολικά εκτρέφονται αγελάδες και πρόβατα για το κρέας, γαλακτοκομικά τους προϊόντα που είναι τόσο πλούσια και ωραία.

Φυσικά η Γη στα βόρεια είναι επίπεδη, η βροχή άφθονη και γενικά υπάρχει αρκετή γη και βλάστηση για την εκτροφή των ζώων.

Τα πόλντερ της Ολλανδίας.

         “Ο Θεός έπλασε τον κόσμο και οι Ολλανδοί τη χώρα τους”.

         Το 1/3 της γης της Ολλανδίας βρίσκεται κάτω από την στάθμη της θάλασσας. Γι’αυτό ονομάζεται Κάτω Χώρα.

         Πολλή γη διαμορφώθηκε από τους Ολλανδούς που αποξέραναν μεγάλες θαλασσιές εκτάσεις και έφτιαξαν τεχνητή γη. Αυτά τα κομματια Γης ονομάζονται Πόλντερς.

         Τα πόλντερ κτισμένα με σχέδιο και με τα κατάλληλα έργα υποδομής, αποτελούν ξεχωριστούς χώρους ανάπτυξης της γεωργίας πάνω σε επιστημονική βάση. Σελίδες βιβλίου 28-29.

Έργο αποξήρανσης κόλπου Ζούιντερ-Ζέε 

         Τον Ιανουάριο του 1916 υπήρξε μια πλημμύρα στον κόλπο του Ζούιντερ-Ζέε (Zuider zee ), όπου πολλές περιοχές της Ολλανδίας πλημμύρησαν.

         Έτσι οι Ολλανδοί αποφάσισαν να κλείσουν τον κόλπο του Ζουιντερ-Ζέε, με την δημιουργία ενός φράγματος που λέγετε “aflsluitdijk”.

         Έτσι με την ολοκλήρωση του έργου ο κόλπος του  Ζούιντερ-Ζέε μετονομάστηκε σε Ισσελ-Μέερ (Ijsselmeer).

         Αρκετή γη αποξηράνθηκε και αρκετό νερό έχει επικαλεστεί για την γεωργία και την στέγαση κατοίκων