Τμήμα Γεωγραφικών Επιστημών

Καθηγητής Γιώργος Σεκκές

ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ

 ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

Οι ακτές είναι σαν μια ζώνη μάχης. Είναι εδώ που η θάλασσα έρχεται σε άμεση επαφή με το έδαφος. Δυνατά κύματα κτυπούν στους βράχους και γκρεμούς και  διαμορφώνουν τες ακτές. Και όχι μονό, πολλές φόρες όπως είδαμε στο παρελθόν αλλά και το παρόν, πάνω σε μια βραχυπρόθεσμη κλίμακα και σε μακροπρόθεσμη βάση, οι  τεκτονικές δυνάμεις μπορούν κάλλιστα να διαμορφώσουν παρόχθιες ζώνες η ακτές. Άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν στην διαμόρφωση κάποιας παρόχθιας ζώνης είναι επίσης η ατμοσφαιρικές και βιολογικές διεργασίες που προκαλούνται από αλλά φυσικά φαινόμενα. Για παράδειγμα, η όξινη βροχή η καλύτερα η χημικές  συνθήκες, καθώς επίσης και η βιολογικές συνθήκες.

 

Η παραλιακή ζώνη, παρά την περιορισμένη επέκταση της, είναι ιδιαίτερα κρίσιμη για τον άνθρωπο. Περιέχει περιοχές ανά το παγκόσμιο που έχουν την υψηλότερη πυκνότητα σε πληθυσμό και παρέχει χώρο για ορισμένες από τις πιο εντατικές ανθρώπινες δραστηριότητες. Πολλές από τις μεγαλύτερες πόλεις του κόσμου συμπεριλαμβανομένης: Τόκιο, Νέα Υόρκη, Σαγκάη, Rio de Janeiro, Los Angeles, Λένινγκραντ και Βοστόνη, έχουν στηριχθεί και δομηθεί στις ακτές. Η παραλιακή ζώνη είναι επίσης μια από τις πιο δυναμικές και περιβαλλοντικά ευαίσθητες περιοχές όλων των φυσικών οικοτύπων, που μπορεί να βρεθούν σε κίνδυνο λόγο σημαντικών αλλαγών που μπορεί να προκύψουν από τες πολλές ενέργειες του ανθρώπου.

 

Πάνω σε γενικές γραμμές, διάβρωση είναι βασικά η απομάκρυνση του γήινου υλικού η χαρακτηριστικών από μια συγκεκριμένη τοποθεσία μέσω της δράσης του ανέμου, του νερού, του πάγου και ακόμα λόγο της ανθρώπινης επιρροής η δραστηριότητας.

Στην δική μας περίπτωση τώρα, η θαλασσιά διάβρωση είναι ένα πολύπλοκο σύνολο  διαδικασιών που επιτρέπει στη θάλασσα να παίρνει το υλικό και να το καταθέτη κάπου αλλού.  Βασικός παράγοντας αυτών τον διαδικασιών είναι τα κύματα.

 

 

 

 

ΚΥΜΑΤΑ:

Τα πιο πολλά κύματα δημιουργούνται από τους άνεμους που πνέουν πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, το μήκος του νερού που φυσάει πάνω ο άνεμος ονομάζεται η “απόσταση” “fetch”. Αρά, όσο πιο ισχυρός είναι ο άνεμος, και όσο περισσότερο διαρκεί αυτός ο άνεμος πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, και όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση που έρχεται, τότε τα κύματα θα έχουν περισσότερη ενεργεία. Θα ήθελα εδώ επίσης να αναφέρω ότι και το βάθος της θάλασσας παίζει σημαντικό ρολό στην ενεργεία των κυμάτων. Κύματα σε ανοικτό νερό ονομάζονται ταλαντωμένα κύματα. Το νερό κινείται προς τα εμπρός και η αύξηση της ενέργειας ταλαντεύεται σε μια κυκλική πορεία. Βλέπε ακόλουθη επεξήγηση βάση του σχήματος επεξήγησης της τομής του κύματος:

 

 

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                   

                                          Α

 

 

                                                B
Γ

          GG                                                                          Β

 

                                                                                                                                                Ε

                                                                 Ζ                                                    Δ
 

                                         

 

 

                                                                                                                                              

                                                                                                   

Α – Μήκος κύματος .

Β – Ύψος του κύματος.

Γ – Δεξιόστροφη ενεργεία και η τροχιά του κύματος.

Δ – Εμπρόσθια κίνησης και επαφή θάλασσας με την ακτή.

Ε – Πίσω κίνησης του κύματος υπό την δύναμη της βαρύτητας.

Ζ – Θαλάσσιος βυθός.

Η – Ακτή η Παράλια

 

 

Συνήθως τα κύματα παίρνουν ύψος και το μήκος μεταξύ  τους μειώνεται όταν το κοντεύουν να προσεγγίσουν την ακτή. Πολλές φόρες ορισμένα κύματα προκαλούνται από τις παλίρροιες τους σεισμούς και όταν ένας μετεωρίτης πέσει στην θάλασσα. Όταν τα κύματα δημιουργηθούν από τους σεισμούς και στην πτώση ενός μετεωρίτη, δηλαδή όταν το επίκεντρο τους ήταν μέσα σε μια θαλασσιά περιοχή, τότε αυτά τα κύματα ονομάζονται “κύματα τσουνάμι”. Κύματα τα οποία μπορούν να αναπτύξουν ταχύτητα μέχρι και 600 km/hour και να φτάσουν μέχρι και 15 μετρά ύψος. Είδαμε πρόσφατα πραγματικά παραδείγματα το τι έγινε σε κάποια νησιά στο ανατολικό Ινδικό ωκεανό, οπού πολλά νησιά της γύρω περιοχής είχαν αρκετές καταστροφικές συνέπειες. Και όχι μόνο, πολύς πληθυσμός είχε χάσει και την ζωή του.

 

Τα κύματα κινούνται κατά τρόπο που προσεγγίζουν την ακτή με μια κλήση 45° και ακολούθως μεταφέρονται πίσω σε κάθετη γωνιά παίρνοντας μαζί τους άμμο και αλλά μικρά πετράδια, που θα τα πάνε να τα τοποθετήσουν κάπου αλλού. Έτσι που να δημιουργήσουν μια νέα παράλια.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Ακτή

 

 

 


 

 

 


 

Rectangular Callout: Κύματα προσεγγίζουν την ακτή σε γωνιά 45°. Όταν το κύμα διαλυθεί στην ακτή και το νερό έρχεται πίσω σε κάθετη γωνιά, παίρνει μαζί του και άμμο και αλλά πετράδια.
Κύματα

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

Θαλάσσια κύματα:

 

Υπάρχουν βασικά δυο κατηγορίες κυμάτων που μπορούν να διαμορφώσουν μιαν ακτή.

 

1.      Εποικοδομητικά κύματα.

2.      Καταστροφικά κύματα

 

 

 

 

 

 

1. Εποικοδομητικά κύματα:

 

 

 

 

 

 

Είναι κύματα χαμηλής ενεργείας, τα οποία έχουν την δυνατότητα να μεταφέρουν άμμο και αλλά μικρά πετράδια κατά την επαφή τους με το έδαφος, και να το παίρνει και να το αποθηκεύει κάπου αλλού δημιουργώντας μιαν άλλη παράλια.

Είναι κύματα ρηχά τα οποία έχουν μακρύ μήκος μέχρι και 100 μετρά,  χαμηλό ύψος, μικρότερο από ένα μετρό. Έχουν και αυτά την δυνατότητα να μεταφέρουν υλικό και να δημιουργούν διάβρωση, λόγο της δυνατής κίνησης του κύματος όταν μεταφέρεται πίσω στην θάλασσα, η και ακόμα όταν το κύμα μεταφέρεται μπροστά την ώρα που έρχεται σε επαφή με την ακτή. Σε περίπτωση χαμηλής συχνότητας, τότε τα κύματα εισέρχονται κάθε περίπου 6 με 8 κύματα για κάθε λεπτό. Ενώ σε περίπτωση υψηλής περιόδου, ένα κύμα εισέρχεται στην ακτή σε 8 με 10 δευτερόλεπτα με ελλειπτική τροχιά.

Εποικοδομητικά κύματα παράδειγμα:

 

Παράδειγμα διάβρωσης μιας καμάρας από εποικοδομητικά κύματα:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.  Καταστροφικά κύματα:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Είναι τα κύματα που δημιουργούν την διάβρωση του εδάφους και άλλων φυσικών χαρακτηριστικών που βρίσκονται σε επαφή με τα κύματα. Ονομάζονται επίσης και ριψοκίνδυνα κύματα. Έχουν μικρό μήκος κύματος και είναι ψηλότερα από ένα μετρό. Η συχνότητα τους είναι 10 με 12 κύματα ανά λεπτό και σε χαμηλή περίοδο συχνότητας, ένα κύμα εισέρχεται  σε κάθε 5 με 6 δευτερόλεπτα. Συνεχώς κτυπούν στα βράχια με μια εξαιρετικά μεγάλη ενεργεία. Έχουν επίσης ένα δυνατό τράβηγμα προς τα πίσω όταν αυτά έρθουν σε επαφή με την ακτή. Για αυτό τον λόγο, εύκολα παίρνουν και μεταφέρουν την άμμο και τα πετράδια κάπου αλλού. Τα καταστροφικά κύματα ευθύνονται για την διαμόρφωση πολλών παράκτιων τοπιών. Όπως για παράδειγμα η φωτογραφία που ακόλουθη που επεξηγεί κάποια σημαντικά φυσικά χαρακτηριστικά που διαμορφώθηκαν στον βράχο που βλέπετε:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A......................... ....... Ακρωτήριο                            

Β......................... ....... Εγκοπή θαλάσσιου βράχου από τα κύματα                    

C................................ Βράχος

D.........................        Αποσάθρωση

Ε................................. Καμάρες,

F................................. Σπηλιές

G................................ Στοίβα

 

 

 

 

 

 

 

ENOTHTA 2: Διάβρωση.

Διάβρωση είναι η απομάκρυνση φυσικών χαρακτηριστικών από μια συγκεκριμένη τοποθεσία, μέσω της δράσης του αέρα, του πάγου,  του νερού και με διαφορές ανθρώπινες δραστηριότητες.

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι που τα παράκτια διαβρώνονται. Η πρώτη μέθοδος είναι η λεγόμενη τριβή”abrasion”.  Είναι βασικά η μεταφορά και η διάβρωση που δημιουργείται όταν τα κύματα κτυπούν στην ακτογραμμή. Τα κύματα πραγματικά έχουν την δύναμη να δημιουργήσουν απρόσμενες καταστάσεις, οπού πολλές φόρες τείνουν να θέσουν σε κίνδυνο κατοικημένες και αγροτικές περιοχές. Η ακόλουθη φωτογραφία δείχνει καθαρά αυτήν την κατηγορία διαδικασία της διάβρωσης.

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

 

 


 

Η δεύτερη διαδικασία διάβρωσης ονομάζετε, “Υδραυλική Πίεση”Hydraulic Pressure”.  Τα κύματα, παγιδεύουν αέρα (φωτογραφία Α)στα σχίσματα και στις σπηλιές των βράχων οπού  ξαφνικά συμπιέζονται όταν δυνατά κύματα τα κτυπούν. Έτσι η πίεση του αέρα που αποτελείται από μόρια, αυξάνει την πίεση μέσα στον βράχο με αποτέλεσμα μεγάλα κομμάτια πετράς να σπάσουν από τον βράχο και να διαλυθούν στην θάλασσα (φωτογραφίες Β και Γ).  
Η τρίτη μέθοδος διαβρώσεως ονομάζετε η “Φθορά” “
Attrition”. Μικρά σωματίδια που μεταφέρονται από τα κύματα μειώνονται σε μέγεθος καθώς συγκρούονται με τους βράχους καθώς επίσης και αναμεταξύ τους.

 

 

 

 

 

 

 

                       

 

 

 

 

 

 

Ακόμα διάβρωση δημιουργείται και με άλλες μορφές που βασικά δημιουργούνται από χημική δράση που επιδρά πάνω στους βράχους και γενικά σε οποιαδήποτε φυσική πετρά που υπάρχει στον πλανήτη. Για παράδειγμα: αλάτι από τις καιρικές συνθήκες “salt weathering”, πάγωμα και λιώσιμο στην πετρά  “freeze thaw weathering”, ενυδάτωση “water layer weathering” και από άλλες βιολογικές επίδρασης “biological weathering”, όπως η όξινη βροχή. Ένα παράδειγμα η ακόλουθη φωτογραφία.

 

 

 

 

 

 

Διάβρωση θαλάσσιου Βράχου:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Εγκοπή Θαλάσσιου βράχου : Τόπια της διάβρωσης των ακτών: Η γνωστή σε μας διαδικασία “Wave Cut Notch”. Ο γκρεμός η βράχοι της θάλασσας, είναι η πιο διαδεδομένη μορφή διάβρωσης του εδάφους στα παράκτια, που πολλές φόρες θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες και αγροτικές περιοχές. Η διαδικασία έχει ως ακολούθως: Τα παράκτια βράχια αρχίζουν να δημιουργούνται όταν καταστροφικά κύματα κάνουν μέτωπο με μέτωπο επίθεση στο βράχο (φωτογραφία Α). Όταν συμβεί αυτό τα κύματα, βάση τον προ-αναφερθέντων που ανάφερα περί τρόπους και διαδικασίες διάβρωσης, κόβουν σιγά – σιγά και ένα κομμάτι από τον βράχο μέχρι που να δημιουργηθεί ένα κόψιμο μεγάλο (φωτογραφία Β).

 

 

 

 

 

 

              

 

 

 

 

 

 

Όπως βλέπουμε στη πιο πάνω φωτογραφία Β υπάρχει ένα κόψιμο (wave cut notch) και μια μεγάλη πετρά κρέμεται από πάνω. Με την συνεχιζόμενη επίθεση των κυμάτων καθώς επίσης και με άλλες λόγος όταν βρέξει ο βράχος θα απορρόφηση νερό, θα αυξηθεί το βάρος με αποτέλεσμα να πέσει (φωτογραφία C). Και στην συνεχεία η ίδια διαδικασία συνεχίζεται.

 

Text Box: Εγκοπή από το κύμα

 

Text Box: Στενή παραλία

 

Text Box: Πλατφόρμα βράχου

 

Text Box: Προεξοχή βράχου

 

Text Box: Ζώνη
επίθεσης κύματος

 

 

 

                                                     

Η θάλασσα ποτέ δεν είναι ήρεμη. Όταν οι μέρες είναι ήσυχες, η κυκλοφορία της θάλασσας είναι απαλή και ήρεμη. Όταν οι μέρες είναι θυελλώδης, μεγάλα κύματα κτυπούν την ακτή με μεγάλη δύναμη που μπορούν ακόμα να οδηγήσουν ένα καράβι πάνω στους βράχους. Όπως έχω ήδη αναφέρει, η θάλασσα μπορεί να μεταφέρει κομμάτια από πέτρες και άμμου και να τα τοποθέτηση κάπου αλλού, δημιουργώντας πολλές φόρες  ωραίες και ενδιαφέρων ακρογιαλιές.

Πολύς κόσμος ονειρεύεται για να απόκτηση και  κατοίκηση σε σπίτι που να βρίσκεται διπλά από την θάλασσα. Η ομορφιά της είναι κάτι το απερίγραπτο. Η καθαρή ατμόσφαιρα, ο καθαρός αέρας μαζί με την ηρεμία,  δημιουργούν πραγματικά μιαν απόλαυση προς τον άνθρωπο.

 

Τα τελευταία 2000 χρόνια, πολλά χώρια και αγροτικές περιοχές έχουν εξαφανιστεί λόγο της θαλασσιάς διάβρωσης. Πολλές ακόμα περιοχές βρίσκονται σήμερα σε άμεσο κίνδυνο να εξαφανιστούν, όχι μονό από την θαλασσιά διάβρωση αλλά και από ένα άλλο φαινόμενο που ήδη έχει ξεκινήσει να βρίσκεται σε εφαρμογή. Αυτό είναι το λιώσιμο των πάγων στα πολικά άκρα. Κυρίως παράγοντας, οι ανθρώπινες δραστηριότητες που επικρατούν στη γη σήμερα, με αποτέλεσμα την αύξηση της θερμοκρασίας και φυσιολογικό είναι, το λιώσιμο των πάγων. Αυτό το φαινόμενο αυξάνει το  ύψος της θάλασσας σε πραγματικά επικίνδυνα επίπεδα, που κοντεύει να καλύψει και να εξαφανίσει παράκτιες περιοχές. Πολλές χώρες αν όχι ακόμα, θα πρέπει να πάρουν τα κατάλληλα προστατευτικά μετρά προστασίας. Φανταστείτε ότι στην νότιο-ανατολική Αγγλία ότι πολλοί κάτοικοι έχουν αποστράγγιση περιοχές για να την δημιουργία αγροτικών περιοχών. Το ίδιο συνέβη και στην Ολλανδία. Ειδικά στην βόρειο-δυτική Ολλανδία οπού η θάλασσα βρίσκεται 8 μέτρα ψηλότερα από το έδαφος. Οι περιοχές αυτές ευρίσκοντο και εξακολουθούν να βρίσκονται κάτω από τη στάθμη της θάλασσας, πράγμα που η θαλασσιά διαχείριση και προστασία είναι πλέον αναγκαία. Έτσι και σε άλλες χώρες, όχι μονό στην Ευρώπη αλλά στην βόρεια Αμερική κάποιες περιοχές όπως το Cape Cod είναι σε κίνδυνο εξαφάνισης, αν δεν παρθούν τα κατάλληλα διαχειριστικά παράκτια μετρά. σύντομα, οι συνέπειες θα είναι οδυνηρές.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΝΟΤΗΤΑ 3: Διαχείριση Παράκτιων περιοχών.

Όσο μεγαλύτερος είναι ο πληθυσμός που κατοικά η που επισκέπτεται τα παράλια σε μια καθορησμένη περιοχή, τόσο περισσότερο χρειάζεται να παρθεί μια σωστή διαχείριση αυτών των παράκτιων περιοχών. Πρέπει να κριθή κρίσιμο το γεγονός ότι, η θαλασσιά διάβρωση μπορεί να φέρει αρνητικά αποτελέσματα. Άρα, με την σωστή παράκτια διαχείριση, η θάλασσα και η παράλιες θα παραμείνουν εκεί, έτσι που ο κάθε ένας μας να έχει την ευκαιρία να τα απολαμβάνει όποτε θέλει.

Πως μπορεί και με ποιους τρόπους μπορεί να μειωθεί η διάβρωση των ακτών:

Η διαφύλαξη των ακρογιαλιών είναι δύσκολη και οικονομικά ακριβή. Για παράδειγμα η Αγγλία έχει ξόδεψη το έτος 2000, πάνω από 1 δισεκατομμύρια στερλίνες για να προάσπιση τις ακρογιαλιές της. Στην Ολλανδία, ο κόσμος πληρώνει φόρους κάθε χρόνο που αποκλειστικά έχουν σκοπό να ξοδευτούν από το κράτος για την συντήρηση των είδη υφιστάμενων έργων που έχουν δημιουργηθεί για την προστασία των ακρογιαλιών τους.

Η προστασία των ακτών μπορεί να είναι δαπανηρή και δύσκολη. Όταν πολύτιμες εκτάσεις ιδιοκτησίας είναι υπό απειλή από τα κύματα της θάλασσας, οι τοπικές αρχές προσπαθούν να εμποδίσουν τη διάβρωση. Δυστυχώς, η δημιουργία νέων θαλάσσιων προστατευτικών μέτρων δεν είναι πάντοτε η καλύτερη λύση. Οι γεωγράφοι γνωρίζουν ότι η προστασία αφενός ένα μέρος από μια ακτή, μπορεί να προκαλέσει ακόμη χειρότερα προβλήματα περαιτέρω προς την ίδια την ακτογραμμή.  Πολλοί άνθρωποι σήμερα στον κόσμο, είναι στην πραγματικότητα εναντίον στην οικοδόμηση υλικών προστασίας των ακτών. Πολλοί υποστηρίζουν σε μεθόδους διαχείρισης παράκτιων, που να κάνουν λιγότερη ζημιά στο περιβάλλον, ώστε να μπορούν να διατηρούν την άγρια ζωή και την ποιότητα του γνησίου χαρακτήρα του περιβάλλοντος.

 

Η πρώτη μέθοδος ονομάζεται “θαλάσσιος τοίχος”, οπού έχει την δυνατότητα να σταματά τα κύματα να κτυπούν στη γη η και στους βράχους. Απλά, τα κύματα κτυπούν στο τσιμέντο η πλακάκια (εξαρτάτε από την δημιουργία) και στέλλει πίσω την θάλασσα. Είναι με αλλά λόγια σαν μια αντανακλάσεις οπού το κύμα κτυπά και φεύγει πάλι πίσω χωρίς καμιά μεγάλη επίπτωση προς την ακτή. Η μέθοδος αυτή είναι πραγματικά πολύ ακριβή για την δημιουργία της και όχι μονό, η συντήρηση της ακόμα, κοστίζει αρκετά. Χρειάζεται αρκετή συντήρηση επειδή ο απορρόφα πολύ ενεργεία από τα κύματα που πολύ πιθανό με την πάροδο του χρόνου να δημιουργήσει ρωγμές και στην συνεχεία να τον σπάσει. Έτσι η χρόνια συντήρησης του θαλασσιού τοίχου πρέπει να είναι γεγονός. Η ακόλουθη φωτογραφία δείχνει καθαρά πως ο θαλάσσιος τοίχος δεν επιτρέπει στα κύματα να εισχωρήσουν μέσα σε κατοικημένες περιοχές.

 

 

 

 

 

 

 

Θαλάσσιος τοίχος:

 

 

 

 

 

 

 

Δεύτερη μέθοδος είναι γνωστή σαν η “θαλασσιά ανοικοδόμηση”. Αυτή η μέθοδος προστασίας παράκτιων περιοχών, εστιάζεται στην συνεχή τοποθέτηση άμμου που έχει χαθεί από την παράλια. Όπως γνωρίζουμε, η παράλια απορρόφα ενεργεία που δημιουργείται από τα κύματα με αποτέλεσμα, να μετακίνα την άμμο και αλλά μικρά πετράδια. Με την συνεχή τοποθέτηση άμμου, η γη που είναι κατοικημένη, προστατεύεται από την εισροή αυτών των κυμάτων. Έτσι που την κάνει να φαίνεται πιο φυσική. Το κόστος αυτής της μεθόδου ξεπερνά τα δυο εκατομμύρια ευρώ για κάθε ένα χιλιόμετρο.

 

Η τρίτη μέθοδος ονομάζεται “μέθοδος φράγματος” ή Groynes".  Είναι βασικά μεγάλες πέτρες, ορισμένες φόρες βλέπουμε και υπό μορφή σανιδάς, που είναι κτισμένες στην παράλια και στην θάλασσα. Έτσι η διακίνηση υλικών από τα κύματα, όπως μικρά πετράδια και η άμμος επιβραδύνεται, με αποτέλεσμα να μένουν στην παράλια και να μην φεύγουν. Έτσι δεν υπάρχει θέμα διαβρώσεως. Το κόστος για την δημιουργία αυτών των φραγμάτων είναι μεγάλο. Είναι ένα ζωντανό παράδειγμα που υπάρχει εδώ στις Κυπριακές παράλιες μας, ειδικά στην Λάρνακα και Λεμεσό. Μεγάλα φράγματα από πέτρες έχουν κτιστή μέσα στην θάλασσα και ειδικότερα σε παράκτιες περιοχές οπού βρίσκονται μεγάλα ξενοδοχεία. Στόχος τους να κρατήσουν την παράλια τους εκεί. Η ακόλουθη φωτογραφία δείχνει καθαρά κάποια θαλασσιά φράγματα:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Μια άλλη μέθοδος η “Rip-Rap” γνωστή και ως η πανοπλία της ακτής. Είναι βασικά μεγάλες πέτρες που προστατεύουν την παράλια και τα αναχώματα από την διάλυση των κυμάτων. Είναι και αυτή μια καλή μέθοδος που σκοπό έχει να διατηρεί την παράλια. Η ακόλουθη φωτογραφία δείχνει καθαρά την μέθοδο: